Wind & Water - Martijn Perdijk - Heeg  
  Home

Van Landschapsarchitect naar Schipper/Scheepsbouwer

Contact *   

 
 


Heden en Verleden van Wind&Water
Alle restauraties en werkzaamheden door de jaren heen


In het verhaal over de werf van Wind en Water op de website van de SSRP
staan nog meer publicaties genoemd!

 


Martijn Perdijk in de media
 
Spiegel der Zeilvaart
2007 nummer 4

Martijn Perdijk
van Landschapsarchitect
 naar schipper/scheepsbouwer

Landleven
2012 nummer 5

Martijn Perdijk
restaureert
ronde houten schepen

Spiegel der Zeilvaart
2012 nummer 6


Martijn Perdijk
restaureert met visie


Wie is Martijn Perdijk?

Wind & Water - Martijn Perdijk - Heeg Vroeger verdiende ik mijn zakgeld bij een boomkweker in Boskoop. Ogenschijnlijk zomaar een bijbaantje. Maar ik leerde er zien hoe bomen groeien en wat hout nodig heeft om goed tot zijn recht te komen, hoe het leeft. En van het spaargeld kon ik op mijn achttiende na een punter, uiteindelijk een tjotter kopen. De Hilda, die toen Lotus heette en verwaarloosd onder een dekzeil aan de Reeuwijkse plassen lag.

Twee zomers heb ik met de Hilda gezeild. Onderweg naar Friesland moesten we ’s nachts de wekker zetten om te hozen – er moesten nodig een paar gangen vervangen worden. En zo belandde de tjotter voor een flinke onderhoudsbeurt in de schuur van mijn vader, om er pas 18 jaar later als nieuw weer uit te komen.

Het leven ging verder. Ik was afgestudeerd tuin- en landschapsarchitect, maar het water trok. Ik belandde als schipper op een grote zeilklipper waarop ik jaren met mijn vrouw en later kinderen, heb gezeild. Dat bleek een ideale plek om mijn enthousiasme voor zeilen, water en natuur over te brengen op andere mensen.

Vanaf 1993 heb ik langere periodes bij Jachtwerf Piersma gewerkt. Eerst alleen ’s winters, later ook in andere jaargetijden. Zoveel schepen, zoveel restauraties, zoveel mogelijkheden om de fijne kneepjes van het vak van scheepsbouwer te leren. Altijd op zoek naar oude lijnen in een schip en het juiste stuk hout voor oorspronkelijke constructies. Zo ontwikkelde ik gaandeweg een oog voor specifieke kenmerken van schepen en bouwers.

Inmiddels wonen we al jaren in Heeg en werk ik als zelfstandig scheepsbouwer op mijn eigen werf. Daarnaast ben ik tussen de bedrijven door schipper op een zeetjalk van de Titaan B.V. En natuurlijk strijden wij met onze Hilda weer als vroeger om de eerste plaatsen bij wedstrijden.

Heeft u vragen of opmerkingen??? Bel gerust 06 10280882 of reageer via e-mail.

Wind & Water - Martijn Perdijk - Heeg Wind & Water - Martijn Perdijk - Heeg
 
Martijn, de scheepsbouwer aan het woord
Onlangs sprak Peter van Broek, een oude studievriend die hem lang niet had gezien, met Martijn. Omdat daarbij zowat z'n hele loopbaan als scheepsbouwer aan de orde kwam, vinden we het leuk om een aantal onderwerpen die daarbij ter sprake kwamen, hieronder ook weer te geven. Het geeft een aardige inkijk in Martijn's idealen en leven als scheepsbouwer.
Ik ken je natuurlijk nog uit de tijd dat je tuinen ontwierp en elke boom of struik zo wist te snoeien dat hij weer volop in bloei kwam. Had je je toen kunnen voorstellen dat je nu een werf voor houten schepen zou runnen?
Nee, niet zo concreet. De “Hilda” (een tjotter uit 1888) was mijn hobby en timmeren ging me makkelijk af, maar ik heb lang gedacht dat ik tuinarchitect zou worden. Maar het was me toen al wel duidelijk dat ik iemand ben die ergens ideeën over heeft en die ook graag zelf ten uitvoer wil brengen. In de jaren dat ik als schipper van een grote klipper verantwoordelijk was voor het zeilen met gasten en het onderhoud van het schip kwam die eigenschap al goed van pas. En nu ben ik ook weer eigen baas en kan ik het werk aan boeiers, tjotters, Friese jachten en jollen volgens mijn eigen visie uitvoeren.

Vertel eens, wat heb je dan voor ideeën over het restaureren van een boot?

De vraag hoe een schip of een constructie vroeger gemaakt is, staat bij mij altijd voorop. Laatst heb ik een zeilwerk vernieuwd van een schouw en dat had ik redelijk eenvoudig op de standaard manier kunnen doen. Maar in dit schip zat een bijzondere constructie die ik ook terugvond op oude tekeningen van het schip en een model in het Fries Scheepvaart Museum. Daarom heb ik het helemaal origineel nagemaakt. Omdat je aan historische schepen werkt, vind ik dat belangrijk. Bovendien zijn schepen vaak met de jaren wat uitgezakt, of zijn door eerdere restauraties de oude lijnen verknoeid. Ik doe dan mijn best het schip zijn lijnen weer terug te geven. Voorts moet de afwerking mooi zijn, dus netjes timmerwerk en mooi lakwerk. En tot slot zijn er natuurlijk nog technische zaken zoals het met precisie krom branden van gangen en matig gebruik van epoxy. Dat alles bij elkaar is voor mij de betekenis van vakmanschap.

Waar haal je dan die kennis vandaan? Je hebt er geen opleiding voor gevolgd?
Gelukkig heb ik een redelijk fotografisch geheugen. En vijftien jaar lang heb ik bij verschillende werven gewerkt en aan tientallen ronde jachten restauraties uitgevoerd. Voor wie de schepen kent: ik werkte o.a. aan de restauratie van de Phoenix, de Ludana, de Maartje, de ST 59, Friese jachten als de Argo, de Stânfries en de Roeland. Van vele schepen ken ik zo de historie en de specifieke eigenschappen.
Wind & Water - Martijn Perdijk - Heeg - boeier Ludana
En kom ik iets tegen dat ik niet ken, dan zoek ik het op. Voor de bouw van de palingaak heb ik ook allerlei zaken uitgezocht in literatuur en scheepvaartmusea.
Bijvoorbeeld dat palingaken al gebouwd werden met ijzeren nagels in plaats van uitsluitend met houten pennen. En ik heb de details van de constructies achterhaald waarmee de zware berghouten en stuiten van deze schepen gemaakt zijn.

Je werkt ook nog steeds mee aan de bouw van de palingaak in Heeg?
Ja, inderdaad. In 2006 heb ik er veel gewerkt, zowel aan de voorbereiding, het uitwerken van het lijnenplan als bijvoorbeeld ook aan het branden van de 10 meter lange, decimeter dikke gangen.

Wind & Water - Martijn Perdijk - Heeg

Momenteel besteed ik veel tijd aan het werk op mijn eigen werf, maar ik ben nog steeds als een soort adviseur verbonden aan dat project. Uit mijn tijd in de zeilcharter ken ik vele tjalken (en de palingaak is een soort tjalk), ik ken de praktijk van het zeilen met die grote schepen en ik heb veel ervaring met het bouwen van houten ronde jachten. Die combinatie komt goed van pas.

En als ik je over vijf jaar nu weer tegen kom? Wat doe je dan?
Ik werk eraan dat Wind en Water tegen die tijd groter is gegroeid en dat ik nog steeds mijn kennis en ideeën kwijt kan om ons nautisch erfgoed te behouden. En dan niet alleen om in een museum te zetten, maar ook om - net als vroeger - lekker met die schepen te zeilen. Ik heb zo’n plezier in dit werk dat ik me hiermee wel oud zie worden.

Heb je dan nog iets te dromen?

Nou, ik zou toch ook wel eens een nieuw schip willen bouwen. Een Fries jacht, of misschien een tweede “Hilda”. In een onbewaakt ogenblik vraag ik me wel eens af: zal ik het dan van tekening bouwen, of toch op het oog?

 
Wind & Water - Martijn Perdijk - Heeg Wind & Water - Martijn Perdijk - Heeg